| |
|
KOBİ'LERE AVRUPA YATIRIM BANKASI KREDİLERİ |
|
AVRUPA YATIRIM BANKASI
Merkezi Lüksemburg’da olan Avrupa Yatırım Bankası , 1958 yılında Roma Antlaşması ile kuruldu. AYB, AB içinde bağımsız, tüzel bir kişiliğe ve mali özerkliğe sahip bir kuruluştur. AYB’nin sermayesi Avrupa Birliği’ne üye ülkeler tarafından karşılanmaktadır. Avrupa Yatırım Bankası Yönetim Kurulu da üye ülkelerin maliye bakanları tarafından oluşturulmuştur.
Avrupa Yatırım Bankası, kar amacı gütmeden Avrupa Birliği’nin dengeli büyümesine katkıda bulunacak yatırım projelerini finanse etmek için kredi sağlamaktadır. AYB, AB’nin uzun vadeli krediler veren mali kuruluşu niteliği taşımaktadır.
AB’nin genişlemesi ve büyümesi AYB’ye de yansımıştır. AYB’nin mali zaman içinde artmış; 1958 yılında 1 milyar Euro olan sermayesi 1999 yılında 100 milyar Euro’ya ulaşmıştır. 2000 yılında Banka 36 milyar Euro’dan fazla kredi sağlamıştır. AYB mali yapısı ile dünyanın önde gelen uluslararası finans kuruluşları arasında yer almaktadır.
Avrupa Yatırım Bankası’nın finanse ettiği projelerin önemli bir bölümü, AB içerisinde ekonomik açıdan geri kalmış bölgelerin kalkınması amaçlı projelerdir. AYB kredileri başta Yapısal Fonlar olmak üzere Avrupa Birliği’nin diğer mali araçlarını desteklenmektedir.
Avrupa Yatırım Bankası, AB’ye üye olmayan ülkelere yönelik işbirliği politikalarının hayata geçirilmesine de yardımcı olmaktadır. Afrika, Karayipler ve Pasifik ülkelerinde, Akdeniz havzasında, Orta ve Doğu Avrupa’da, Latin Amerika ve Asya’da faaliyette bulunmaktadır.
Avrupa Yatırım Bankası kredilerinden gerek kamu gerekse de özel sektör projelerinin yararlanabilmektedir. AYB kredileri ulaştırma,haberleşme, çevre, enerji, sanayi, tarım ve hizmetler sektörüne veriliyor. Desteklenecek projelerin sınır-ötesi niteliğine sahip olması tercih ediliyor ve kredi oranı genel olarak projenin toplam yatırım maliyetinin yüzde 50’sini aşmamaktadır. AYB’nin Akdeniz ülkelerine yönelik Avrupa-Akdeniz Ortaklığı ve Akdeniz Ortaklığı kredi paketleri, aday ülkelere yönelik Katılım Öncesi Yardım İmkanı, TERRA (Deprem sonrası rehabilitasyon ve yeniden yapılanma için Avrupa Konseyi’nin girişimi ile 29 Kasım 1999 tarihinde oluşturulan AYB özel kredi paketidir) ve Gümrük Birliği’ni Desteklemeye Yönelik Kredi paketi Türkiye’nin kullanımına açıktır.
AVRUPA YATIRIM BANKASI PROJE ŞARTLARI
•Projeler genel ekonomiye katkı sağlamalı
•Teknik olarak proje çalışmalı
•Mali olarak kendi kredisini kazanacak düzeyde olmalı
•Çevreye duyarlı olmalı
Bütçesi 25 milyon Euro kadar olan projeler Küçük ve Orta boy proje; bütçesi 25 Euro’nun üstünde olan projeler ise büyük projeler olarak kabul edilmektedir.
AVRUPA YATIRIM BANKASI FİNANSMAN ŞARTLARI
Sanayi Projelerinde asgari 4 yıl azami 15 yıl vade şartı konulmuştur. Faiz oranları en düşük düzeydedir. Yatırım tutarının %50’si oranında kredi imkanı vardır. Kamu’da hükümet garantisi, özel sektörde A düzeyinde notu olan Banka teminatı gelmektedir. Avrupa Yatırım Bankası politik riski üstlenmektedir.
Paylaşılan riskler:
•Döviz riskleri
•Kamulaştırma durumunda ödeyememe konusundaki riskler
•İç savaş ve diğer savaş durumundaki riskler
TÜRKİYE’DE KULLANDIRILAN AVRUPA YATIRIM BANKASI KREDİLERİ
Avrupa Yatırım Bankası kredilerinin son dönemde Türkiye’deki kullanımı incelendiğinde iki temel yöntem göze çarpmaktadır. Kredilerin kullanıldığı en önemli alan alt yapı yatırımlarıdır. AYB’nin bireysel kredi olarak tanımladığı( yatırım tutarı 25 milyon Euro’dan fazla) söz konusu krediler, Hazine Müsteşarlığı’nın garantörlüğünde kamu kuruluşlarına ve belediyelere verilmiştir. Kamu kuruluşlarının kredi başvuruları Hazine Müsteşarlığı aracılığı ile yapılmaktadır. Hazine müsteşarlığı kendisine iletilen ve uygun bulduğu kamu projelerini Avrupa Yatırım Bankası’na sunmaktadır. Kamu kuruluşlarının aldığı kredilere Hazine Müsteşarlığı teminat vermektedir.
GLOBAL KOBİ KREDİSİ
•Kredi imalat, tarıma dayalı sanayi, turizm ve bu sektörlerle ilgili hizmet sektöründe bulunan özel sektöre ait KOBİ’lerin kullanımına açıktır.
•KOBİ olarak tanımlanan firmaların en son bilançolarındaki net sabit kıymetlerin en fazla 75 milyon Euro ve çalıştıkları personel sayısının 500’den az olması gerekmektedir. Emek yoğun sektörlerde faaliyet gösteren firmalar için çalışan sayısında esneklik gösterilebilmektedir.
•Krediden faydalanacak projelerin sabit yatırım tutarının en az 50.000 Euro ve en fazla 20 Milyon Euro olması gereklidir.
•Bu kaynaktan bir projeye tahsis edilecek kredi tutarı toplam yatırım tutarının %50’sini aşamaz. Ancak bu fondan firmaya sadece sabit yatırımın finansmanı için kredi tahsis edebilir.
•Kredi vadesi 2 yıla kadar olan ödemesiz dönem dahili 7 yıldır. Anapara ve faiz ödemeleri 6 ayda bir yapılmakta olup ödemesiz dönemde sadece faiz tahsil edilmektedir.
•Krediler Euro olarak tahsil edilmektedir, mevcut faiz %7 civarındadır.
•Sözleşmenin imzalanmasından itibaren bir defaya ait olmak üzere %0,5 oranında yönetim komisyonu kredi müşterileri tarafından aracı bankaya ödenmektedir.
•Bu fon finansal kiralama olarak kullanılabilir.
•Aracı bankalar, finanse edilecek yatırım projelerinin teşvik belgesine bağlanmış olmasını talep etmektedir.
•Gerekli koşullar yerine getirildiğinde kredinin erken ödenmesi mümkündür.
•Kredi başvurusunda bulunulan yatırımın ve firmanın aracı bankaların proje değerlendirme standartlarına uygun olması gerekmektedir.
•Kullandırılacak kredinin teminatı olarak aracı bankaların takdirine göre, kredi tutarının %20 fazlası kadar teminat mektubu veya kredi tutarının %50 fazlasına kadar ipotek ve ortak kefaleti alınmaktadır. Ancak söz konusu ipoteğin konulacağı sabit kıymetin değerinin kredi tutarının 2 katını aşmaması gerekmektedir.
•Global kredilerin kullanımında yapay sentetik elyaf üretimi, demir, çelik, bakır, alüminyum gibi baz metallerin üretimi, demir çelik, bakır alüminyum gibi baz metallerin üretimi taşıt araçları üretimi, gemi inşa ve onarımı, uçak ve uzay aracı üretimi sektörlerinde kısıtlamalar bulunmaktadır. Bu sektörlerde üretim artışları desteklenmemekle birlikte taşınma ve çevre kirliliğini azaltıcı veya giderici yatırımlara kaynak sağlamaktadır.
Aracı bankalara yapılan kredi başvuruları bankalar tarafından mali tahlil uzmanı, bir iktisatçı ve bir mühendisten oluşan ekip tarafından değerlendirilir. Bir ay zarfında yapılan proje incelemesinin ardından rapor hazırlanır. Kredi komitesinin ve aracı bankanın yönetim kurulunun onayı alındıktan sonra Avrupa Yatırım Bankası’ndan onayın alınması için projenin büyüklüğüne göre rapor sunulur.
AVRUPA YATIRIM BANKASI KOBİ KREDİLERİNDEN YARARLANMA KRİTERLERİ
•KOBİ olma kriteri ( Avrupa Birliği’nin kabul ettiği KOBİ olma kriterlerine uyan firmalar için)
•Geri Ödemesi 2 yıl ödemesiz toplam 7 yıldır.
•Ödeme 6 ayda bir yapılmaktadır.
KAYNAKLAR
•AVRUPA YATIRIM BANKASI VE TÜRKİYE’YE SAĞLANAN KREDİ İMKANLARI, IKV, ISTANBUL, 2001
•KOSGEB
•AVRUPA YATIRIM BANKASI
DETAYLI BİLGİ İÇİN:
GAZİANTEP AVRUPA BİLGİ MERKEZİ
GAZİANTEP TİCARET ODASI
İncilipınar Mah. 16 Nolu Sok. Kat:2
27002 Şehitkamil/GAZİANTEP
TEL: 0 342 230 61 72
FAX: 0 342 231 04 31
|
Daha fazla bilgi için; |
|
EU Fonları
Avrupa Yatırım Fonu
Avrupa Para Enstitüsü ve Avrupa Merkez Bankası
|
|
|